Основање фирма во Северна Македонија: водич за домашни и странски основачи

Регистрацијата на компанија во Северна Македонија е меѓу побрзите во регионот — но брзата регистрација не значи и правилно поставен бизнис. Изборот на правна форма, содржината на основачкиот акт и уредувањето на односите меѓу основачите се одлуки чии последици се чувствуваат години подоцна.

ДООЕЛ или ДОО — што да изберете?

Најчестите форми се ДООЕЛ (друштво со ограничена одговорност основано од едно лице) и ДОО (со двајца или повеќе основачи). Кај двете, основачите не одговараат со личниот имот за обврските на друштвото — одговорноста е ограничена на вложеното. За поголеми потфати со многу инвеститори постои и акционерското друштво (АД).

Кога има повеќе основачи, клучен документ е договорот на содружниците: кој одлучува за што, како се распределува добивката, што се случува ако некој сака да излезе. Овие прашања најевтино се решаваат на почетокот — додека сите се согласни.

Како тече постапката?

• Проверка и резервација на името на друштвото
• Изготвување основачки акт и потребните изјави
• Упис во Централниот регистар преку едношалтерскиот систем — редовно за неколку работни дена
• Отворање деловна банкарска сметка
• Регистрации за даночни цели и, по потреба, посебни лиценци за дејноста

Странски основачи — што е поинаку?

Странските физички и правни лица можат да основаат компанија во Северна Македонија под исти услови како и домашните — без ограничување на сопственоста. Разликите се практични: документите од матичната земја треба да бидат соодветно заверени и преведени, а за престој и работа на основачите и менаџерите потребни се соодветни дозволи.

Добрата вест: со правилно организирана постапка и полномошно, компанијата може да се регистрира и без физичко присуство на основачот. Токму затоа го создадовме пакетот Lex Global — целосна поддршка за влез на македонскиот пазар: од основање и банкарски сметки, до дозволи за престој и работа и даночно структурирање во соработка со економски експерти.

Најчести грешки кои гледаме во пракса

• Основачки акт „од шаблон" кој не одговара на реалниот договор меѓу партнерите
• Нерегулирани права врз брендот и софтверот создаден пред основањето
• Погрешно избрана претежна дејност која подоцна создава регулаторни проблеми
• Договори со првите клиенти и вработени склучени без правна проверка